Zentoo

nlenfrdeplrues

Nieuw tijdperk

Als Nederlandse sierteelt hebben we een naam hoog te houden in de wereld. Wereldwijd staan we al jaren bekend als voorloper in teeltkennis, (teelt)technische innovaties en logistieke draaischijf van tuinbouwproducten. Dit hebben we bereikt door een combinatie van de Nederlandse handelsgeest en bovengemiddelde interesse in plantenteelt. Die factoren hebben ertoe geleid dat de tuinbouwsector in Nederland één van de pijlers onder de Nederlandse economie is geworden de afgelopen decennia.

Productiebedrijven en handelsbedrijven groeiden als kool en vanuit Nederland werd de halve wereld voorzien van de mooiste bloemen. Nog lang voordat de eerste marketeer zich met de sector ging bemoeien was het bloemenmerk Holland al een begrip in de wereld. Zowel de economie als de kwaliteit en diversiteit van de producten groeide en zo groeide het merk jaar na jaar. De handelsgeest bleef en dus groeide ook de Nederlandse productie met de jaren met af en toe een minder jaar tot gevolg.

De teeltkennis en de technische innovaties blijven uit Nederland komen maar de wereldwijde afzet vanuit Nederland groeit niet door. Sterker nog, de wereld verandert en op veel plekken in de wereld groeit de productie waar de Nederlandse productie terugloopt. Waar Nederland nog lang als logistiek centrum gold worden steeds vaker kortere lijnen door de buitenlandse producent naar de consument gevonden. Het 'marktaandeel' van het merk Holland neemt zienderogen af aangezien de korte lijnen in Nederland te vaak niet gerealiseerd worden door een verouderd afzetsysteem waar we in Nederland groot mee zijn geworden.

Trendwatchers, marketeers en andere visiologen vertellen ons dat de lijnen tussen producent en consument zowel letterlijk als figuurlijk korter zullen worden. Met teeltkennis en innovaties kunnen we in Nederland wellicht koploper blijven maar vanuit één productieland een heel continent bedienen is geen realistisch toekomstbeeld. Zaak dus om vanuit Nederland zo snel mogelijk de kortste keten waar mogelijk te realiseren. Hiervoor zijn sterke gespecialiseerde bedrijven danwel samenwerkingen nodig die in staat zijn goed te kunnen anticiperen op de veranderende vraag van de consument.

De consument wil weten waar product vandaan komt en hoe het geproduceerd is. Het duurt niet lang meer totdat op elk product vermeld wordt hoeveel water ervoor gebruikt is. Ook CO2 uitstoot en energieverbruik per product zal mee gaan wegen in de aankoopkeuzes van de consument. Dat dat op termijn betekent dat de productie verplaatst zal worden richting de consument is iets waar serieus rekening mee gehouden moet worden. Er vanuit gaan dat we over tien jaar nog hetzelfde doen als vandaag is waarschijnlijk de grootste fout die we kunnen maken.

Samen sta je sterk

Ieder jaar wordt het woord van het jaar gekozen, meestal is dat een nieuw woord dat door actualiteit veel gebruikt is. Dit jaar zal het ongetwijfeld 'separatist' of 'zwarte-pieten discussie' worden.

Toch zou het woord 'samen' niet misstaan in het rijtje genomineerden. Als mede-oprichter van Zentoo weet ik inmiddels best wat er allemaal komt kijken bij een intensieve samenwerking. Het is geven en nemen, delen van kennis en capaciteiten maar vooral ook willen vermenigvuldigen. Een gedeelde toekomstvisie en daarbij horende verwachting is echter een absolute voorwaarde voor een geslaagde samenwerking.

Dat het woord 'samen' zo vaak gebruikt is dit jaar in de tuinbouwwereld heeft alles te maken met de onzekere economische tijd waarin we leven. Men zoekt elkaar op om zekerheid te zoeken en risico's te delen of te verleggen. Klanten zoeken gegarandeerde beschikbaarheid van product bij hun kwekers en kwekers zoeken gegarandeerde afzet bij hun afnemers. 1 plus 1 is 2 zou je zeggen, ware het niet dat die gegarandeerde afzet niet te organiseren valt bij een weersafhankelijk product als een snijbloem. Op het moment dat het kwik hard stijgt zullen er toch echt minder bloemen nodig zijn terwijl er meer geoogst worden, ga het samen maar oplossen.

De veilingklok is al jaren het ideale instrument om hiermee om te gaan. Daalt de vraag dan zakt de prijs waardoor de vraag weer aantrekt want nieuwe markten worden aangeboord. De coöperatie (samenwerking) Floraholland is in al die jaren groot geworden doordat vraag en aanbod aan elkaar gekoppeld werden en er dagelijks logistieke topprestaties geleverd worden. De veilingklok biedt echter niet de afzetzekerheid die juist kwekers zoeken en de fluctuerende prijs geeft onzekerheid waar klanten (laat staan consumenten) niet op kunnen ondernemen.

De veilingklok is niet meer van deze tijd is dan een veelgehoorde conclusie, toch zou je als kweker en exporteur het instrument niet willen en kunnen missen in het groothandelskanaal. De fijnmazige distributie en het brede dagelijks beschikbare sortiment vragen om een centraal logistiek punt waar vraag en aanbod bij elkaar komen. Dat er meer bloemen digitaal verkocht zullen gaan worden is een feit en dat de grootschalige retail de inkoop grotendeels samen met kwekers volgens maatwerk invult is ook al jaren aan de gang. Het marktaandeel van de verkoop via de veilingklok zal hierdoor zeker afnemen maar als zowel vraag als aanbod continue fluctueren dan is het ondenkbaar dat er ooit een stabiele marktprijs ontstaat. Laten we die veilingklok dan maar gewoon in ere houden, elk productieland is er stikjaloers op, en accepteren dat het aandeel afneemt. De veranderende markt vraagt om andere werkwijzes en wie daar met beste mee omgaat heeft de beste kans op overleven.

Toch groeit de vraag vanuit de markt om de keten anders in te richten. Het blijkt weer dat een onzekere toekomst ervoor zorgt dat er meer over nagedacht wordt. Samenwerkingsvormen, overnames, fusies en partnerships schieten uit de grond als nooit tevoren. Allemaal met de hoop op een gezonde toekomst met rendement en een sterke plek in de keten. Samen sta je sterker is absoluut waar al zal de gemeenschappelijke toekomstvisie en bereidheid om te delen altijd bepalen hoe sterk.

Gevoelskwestie

De week voor de 1 november is traditioneel een week waarin veel chrysanten nodig zijn. Volgens goed gebruik worden er bloemen gelegd op de graven in een groot gedeelte van Europa. We merken het aan de bestellingen en aan de bloemenprijzen, want die zijn goed te noemen deze week. De laatste jaren was de impact van 1 november kleiner dan de jaren ervoor en dat weet ik aan de economische recessie in Zuid-Europa. Dit jaar is weer een beetje ouderwets wat dat betreft en dat geeft een goed gevoel.

Een slecht gevoel is er echter ook deze week en het heeft alles te maken met productkwaliteit. Een teeltprobleem op de tuin zorgt ervoor dat er veel bloemen niet mooi geworden zijn. Het zorgt voor extra sorteerwerk en meer uitval maar dat is niet het ergste, het idee dat je ergens in de teelt de plant niet goed hebt laten groeien frustreert enorm. Mogelijke oorzaken worden gevonden en teeltmaatregelen genomen maar uit ervaring weet ik dat het gevoel pas weg is als de bloemen weer helemaal naar mijn zin zijn.

De toekomst van Zentoo vraagt ook aandacht deze week want doelstellingen voor de komende jaren zijn geformuleerd en het is zaak om ze om te zetten in acties. Elke werkgroep pakt zijn eigen doelstellingen op in het jaarplan dat op één A4tje moet passen. Het is zaak om de doelen helder en meetbaar te maken zodat we goed kunnen peilen of we resultaten geboekt hebben. Goed om te zien dat op allerlei verschillende vlakken stappen vooruit worden gemaakt.

Met de tradefair in Aalsmeer over 2 weken is het zaak om volop voorbereidingen te treffen. We willen weer wat moois laten zien en dat moet goed uitgedacht worden. Samen met de Gro4U leden zal een mooie grote stand aangekleed worden waar met name de webshop een prominente rol zal krijen. Ook een nieuw product dat eraan zit te komen zal er voor het eerst te zien zijn en mijn onderbuikgevoel zegt dat het een hele goede beurs gaat worden.

Een trotse kweker

Elke dag je stinkende best doen om een mooi product te telen en op de markt te brengen is iets wat je gewend bent. Het is blijkbaar je passie en staat er niet bij stil dat het je leven beheerst. Toch is het juist die passie die nodig is om dagelijks

Spread the word!

Na een week van marktbezoek in Moskou is het deze week vooral veel ervaringen delen met collega's. Ik maak een uitgebreid verslag over mijn belevenissen en gesprekken met onze Russische klanten. Ik probeer alle Zentoo kwekers zo goed mogelijk duidelijk

Grillige markt

Ondanks de onrust in Oost-Europa en de boycot op vele producten uit de EU gaan er deze week heel veel bloemen vanuit Nederland naar Rusland. De eerste schooldag wordt traditioneel opgefleurd met bloemen voor de juf of meester.